ผลกระทบขยะทะเลต่อระบบนิเวศ ผลกระทบขยะทะเลต่อระบบนิเวศ
127 view

          สถานการณ์ขยะทะเลในปี พ.ศ. 2561 เริ่มจากสถานการณ์การพบแพขยะทะเลที่มีขนาดพื้นที่ยาวกว่า 10 กิโลเมตร ในทะเลนอกเขตชายฝั่งใกล้กับเกาทะลุ อำเภอบางสะพานน้อย จังหวัดประจวคีรีขันธ์ ซึ่งขยะส่วนใหญ่ เป็นขยะพลาสติก ประกอบด้วย ขวดพลาสติก เศษโฟม และขวดแก้ว โดยสามารถรวมปริมาณขยะที่เก็บได้มากถึง 2 ตัน (รายงานเมื่อวันที่ 19 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2561 กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง 2561ก) และต่อมาได้เกิดเหตุการณ์การพบวาฬนำร่องครีบสั้นเกยตื้นในเขตจังหวัดสงขลา ซึ่งต่อมาได้เสียชีวิต และสามารถพิสูจน์ทราบได้ว่ามีสาเหตุมาจากการกลืนกินขยะพลาสติกเข้าไป (รายงานเมื่อวันที่ 2 มิถุนายน พ.ศ. 2561 กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง 2561ก ทั้งนี้ เมื่อปี พ.ศ. 2558 ประเทศไทยได้ถูกขึ้นบัญชีว่าเป็นผู้ผลิตขยะสู่ทะเล ในลำดับที่ 6 ของประเทศที่มีปริมาณขยะพลาสติกที่ขาดการบริหารจัดการที่ถูกต้อง โดยใช้ฐานข้อมูลของปี พ.ศ. 2553 (Jam beck et al, 2015) โดยพบว่าขยะที่ถูกทิ้งลงสู่ทะเล มาจากกิจกรรมบนบกมากถึงร้อยละ 80 ส่วนที่เหลือเกิดจากกิจกรรมในทะเล ทำให้ประเด็นขยะทะเลกลายเป็นปัญหาที่ทุกฝ่ายต้องให้ความร่วมมือกันในการแก้ไขปัญหา ซึ่งปัญหาในปัจจุบัน ยังขาดมาตรการการบริหารจัดกรขยะทั้งทางบกและในทะเลที่มีประสิทธิภาพ และเป็นปัญหาที่จะทำให้เกิดผลกระทบอย่างต่อเนื่องขึ้นอีกมากมาย

การพบแพขยะทะเล ในทะเลนอกเขตชายฝั่งจังหวัดชุมพร และการพบวาฬนำร่องครีบสั้นเกยตื้นในเขตจังหวัดสงขลา

ผลกระทบของปัญหาขยะทะเลที่มีต่อสิ่งแวดล้อม
          1. ผลกระทบต่อระบบนิเวศ ทำให้ระบบนิเวศเปลี่ยนแปลง และยังทำให้เกิดการแพร่กระจายของชนิดพันธุ์ต่างถิ่น โดยการติดมากับขยะที่ล่องลอยอยู่ในน้ำ

          2. ผลกระทบต่อระบบเศรษฐกิจ สร้างความเสียหายให้กับเรือและเครื่องมือประมง อีกทั้งส่งผลต่อจำนวนสัตว์น้ำ และการทำประมง
          3. ผลกระทบต่อการท่องเที่ยว เป็นการทำลายทัศนียภาพ และคุณค่าของแหล่งท่องเที่ยว และทำให้เกิดมลภาวะเป็นพิษต่อแหล่งท่องเที่ยว เช่น หาดทราย แนวปะการัง เป็นต้น โดยเฉพาะบริเวณชายหาดที่สำคัญ ทำให้จำนวนนักท่องเที่ยวลดลง ส่งผลต่อเนื่องกับระบบเศรษฐกิจของแหล่งท่องเที่ยวบริเวณนั้น
          4. ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ ส่งผลต่อสุขภาพของสัตว์ทะเล และมนุษย์ ซึ่งอาจได้รับบาดเจ็บจากขยะบริเวณชายหาด หรืออาจได้รับสารพิษจากขยะพิษ นอกจากนี้ ขยะพิษที่ถูกทิ้งลงในทะเลยังสามารถสะสมความเป็นพิษในสิ่งแวดล้อม และสายใยอาหารในระบบนิเวศ
          5. ผลกระทบต่อสัตว์ทะเลหายาก เนื่องจาก สัตว์ทะเลหายาก เข้าใจผิดคิดว่าขยะจำพวกพลาสติกเป็นอาหาร หรือขยะทะเลจำพวกเศษแห อวน เชือก ที่เข้าไปรัดพันร่างกาย ทำให้ไม่สามารถขึ้นมาหายใจ หรือเคลื่อนไหวได้
          6. ผลกระทบต่อแนวปะการัง เนื่องจากเรือประมงที่มาทำการประมงใกล้แนวปะการัง ได้ทำให้เกิดขยะจำพวก เศษอวน เชือก และขยะจากการดำรงชีวิต ทิ้งลงสู่แนวปะการัง ซึ่งมักจะพบเศษอวนปกคลุมปะการัง ทำให้เป็นอันตรายต่อปะการัง และสัตว์ทะเลที่เข้ามาอาศัยอยู่ในแนวปะการัง

ที่มา : รายงานสถานการณ์ด้านทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งและแนวการกัดเซาะชายฝั่งของประเทศไทย พ.ศ.2561